Topa Vurduğumuzda Neden Düz Gitmez ?

Yıllar önce kriket fanatikleri arasında, topun gerçekten de vurucuya doğru kendiliğinden dönüp dönemeyeceğine dair tartışmalar yaşandı. Sonuçta yavaş çekimler, ne kadar inanılmaz görünse de bu etkinin gerçekten var olduğunu doğruladı ve tartışmalar sona erdi. Bu etki, savunma duvarlarını aşmak üzere atılan toplarda sıkça kullanıldığından futbol fanatiklerinin bu şüpheciliği taşıyıp taşımadıklarından emin değilim.

Temel olay, Magnus Etkisi ‘dir. Adını, yaklaşık 150 yıl önce bu etkiyi bulan fizikçiden alır. Bir top, tam merkezine vurulmadığı sürece her zaman havada uçar gibi ilerler, bu da topun üzerinden geçen havanın göreli hızının bir yanda diğerinden daha yüksek olmasına neden olur. Çoğu ders kitabı, bir gazla oluşan basınç akış hızıyla bağlantılı olduğundan göreli hava hızındaki bu farkın, topun bir tarafında düşük basınç yarattığını, dolayısıyla topun diğer yanındaki yüksek basınçla rotasından dışarı ‘’ itildiğini ‘’ söylüyor. Ancak Dr. John Wesson’ın yakın zamanda yaptığı bir çalışmayla gösterdiği gibi, bu argüman geçerliliğini belirlemesi güç olan çeşitli varsayımlardan alıyor. Wesson, daha makul bir açıklamanın, etkinin havanın ağdalığını ya da ‘’ yapışkanlığını ‘’ kullanması, artı topun yüzeyindeki çatlak ve kırışıklıklar olabileceğini belirtti. Bu da topun bir yana nispeten yüksek bir hızda fırlatılmasından önce topa yapışan hava molekülleriyle, topun daha çok bir su çarkı gibi hareket etmesine neden olur ve bunun karşılığında top falsolu bir şekilde döner.

Bu etki, Brezilyalı Roberto Carlos’un 1997’nin Haziran ayında Fransa ile yaptıkları bir maç sırasında gösterdiği gibi olağan üstü olabilir. Carlos, kaleden 35 metre uzaklıkta, topa sol ayağının dışıyla vurdu, top saatte 140 km hızla, Fransa’nın savunma duvarının sağ tarafına doğru yuvarlandı. Topun yörüngesi kale ağzından öyle uzaklaştı ki kale çizgisinde duran bir top toplayıcı, yüzüne geleceğini düşündüğü toptan kaçmak için başını eğdi. Sonra top yavaşladıkça, ‘’ muz vuruşu ‘’ mucizesi kendini göstermeye başladı, top keskin bir eğimle döndü ve kalenin içine girdi.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz